گياهان و درختان مورد استفاده در طرح فضای سبز باغ
براي ايجاد تصويري زيبا در فضای سبز باغ ، نياز داريد اطلاعاتي در مورد گياهان بدست آوريد به همان ترتيب كه يك نقاش مجبور است درمورد رنگها و طرز استفاده از آنها آگاهي كامل داشته باشد. شما بايد پتانسيل و توانائي طرح فضای سبز را در رابطه با درختان ، درختچه وگلها بشناسيد ، سپس از گياهاني كه به باغ شما يك بنياد اساسي دايمي مي دهند ، استفاده كنيد. اگر استخوان بندي و كالبد يك طرح فضای سبز درست بنا شود تا پايان آن ، باغي اصولي و زيبا خواهيد داشت . در آغاز تشخيص گياهان چوبي (درختان و درختچه ها) كه داراي ساختار دائمي مي باشند ، از گياهان علفي (گلهايي كه هر سال مي ميرند)لازم است شما باغ را با درختان و درختچه ها قالب بندي كنيد ، در استفاده از درختاني كه براي تأكيد به كار مي روند بايد اطراف آنها با ساير درختان و درختچه ها ارتباط داشته باشد سپس مي توانيد گياهان علفي را نيز به اين طرح اضافه كنيد . درختان و درختچه ها به سه گروه تقسم مي شوند :
- گياهان خزان دار
- هميشه سبز مخروط دار ( سوزني برگان )
- پهن برگهاي هميشه سبز
گياهان هميشه سبز قويترين اثر را در تمام سال در فضای سبز باغ دارند ، اما دو نوع هميشه سبز در باغ به كار برده مي شوند كه وظايف متفاوتي را در اساس طرح دارند. نوع ديگر كه قدرت رنگ كمتري نسبت به سوزني برگان دارند ، هميشه سبزهاي پهن برگ هستند . اين تفاوت رنگ و نقشي كه آنها در طبيعت مي گذراند كاملا آشكار است يعني هنگامي كه شما به يك دامنه كوه نگاه مي كنيد مخروطيان هميشه سبز در بهار داراي رنگ هاي سبز تيره هستند و با درختان خزان پذير كه در كنار آنها كاشته شده اند مثل افراها و غان ها و درختان خزان پذير ديگر كه برگ آنها در پائيز رنگ زرد كم رنگي به خود مي گيرد تفاوت زيادي دارند. به ويژه هنگامي كه رنگ برگها در اواخر پائيز از زردي به قرمزي گرايش مي يابد و بعد ميريزد .در مقابل مخروطيان كه معمولا داراي رنگ سبز تيره هستند تضاد را كاملا مي توان مشاهده كرد اما در تابستان كه درختان خزان پذير رنگ برگهايشان سبز تيره است در اين موقع هم مخروطيان تغيير رنگي از خود نشان نمي دهند اما بعدًا رنگ سبز سوزني برگان به سبز مايل به سياه درآمده و آن زماني است كه درختان بيشترين نور را جذب كرده است و باز آن زماني است كه هميشه سبزهاي پهن برگ و درختان خزان پذير داراي بازتاب نوري بالايي هستند .
به طور كلي نتيجه مي گيريم كه رنگ برگ مخروطيان هميشه سبز ، در بيشتر موارد تيره به نظر مي رسد و براي استفاده در تيره كردن فضای سبز باغ به كار مي روند ، به همين دليل بايد در استفاده كردن آنها دقت شود چون باغ نبايد غم انگيز جلوه كند. شايد فضای سبز باغ شما خيلي تيره به نظر آيد در اين جا شما بايد با حذف چند سوزني برگ آن را فرح بخش جلوه دهيد. درختچه هاي هميشه سبز پهن برگ مهمترين عامل تزئين كننده فضای سبز باغ هستند و به ندرت باغي وجود دارد كه نتواند به وسيله اين گونه گياهان اصلا ح شود. عامل بعدي كه بايد مورد توجه قرار گيرد چمن ها هستند كه عنصري مهم در طرح فضای سبز مي باشند ، چون بافت خوبي دارند. ناحيه بزرگي كه داراي بافتي ظريف است به ناحيه كوچكتري كه بافتي زبرتر دارد ، نيازمند است.
گراس ها ( چمن ) متداول ترين گياهان پوششي فرش زمين به شمار مي روند ، البته نبايد فرض كنيد كه گراسها ( چمن ) تنها گياه پوششي هستند ولي غالبًا به علت پا خور بودن ، مورد توجه قرار مي گيرند اما گاه شرايط اقليمي و خاك موجود ، اجازه ميدهد از گياهان پوششی ديگر كه بزرگترند استفاده شود. اگر چه رشد كندي دارند ولي مي توان ناحيه اي بزرگ، طبق برنامه خاصي ، از آنها همچون گياه ظريف بافت در طرح استفاده كرد . براي مثال در شيب ها ، سايه و يا خاكهاي نامناسب در طرح فضای سبز مي توان از گياهان پوششي ديگر، به جز گراس ها ( چمن ) استفاده كرد ، چون تحمل آنها در برابر اين شرايط بهتر است .
گر چه اين نظر به سختي پذيرفته مي شود ، چون گراس ها یا چمن ، گياه پوششي مناسبي به شمار مي آيند و شما به چمن گرايش بيشتري داريد . بايد فكر كنيد كه به چمن يا سنگ فرش نياز است و با گياهاني كه مي كاريد بهترين تناسب را از نظر بافت بايد به دست آوريد و يا اين كه از گياهان پوششي ديگر براي حل مشكل استفاده كنيد. بهتر است براي طراحي فضای سبز باغ ، فاكتورهاي حياتي ديگري را نيز در نظر گرفت مثل بافت ، رنگ و فرم كه بايد در مشخصات طبيعي گياه آنها را يافت.
براي ايجاد ساختار طرح فضای سبز باغ نكات زير بايد مورد توجه قرار گيرد :
١ ) درختان را براي تأكيد در طرح فضای سبز به كار ببريد .
٢ ) از درختان هميشه سبز مخروطي ( سوزني برگان ) براي تأكيد كمتر در طرح فضای سبز استفاده كنيد .
٣ ) از درختچه هاي پهن برگ هميشه سبز بيشتر استفاده كنيد . ضمنًا شرايط اقليمي آنها بايد متناسب با شرايط شما باشد و شما ميتوانيد هم از درختچه هاي هميشه سبز پهن برگ ريز تا برگ درشت استفاده كنيد .
٤ ) از گياهاني كه داراي برگهاي خزان پذير و ظريف و روشن مي باشند در طرح فضای سبز استفاده كنيد زيرا تابع گياهان هميشه سبز پهن برگ هستند و پس زمينه اي براي گياهان علفي مي باشند و با تغيير فصل نيز قابل توجه مي شوند .
٥ ) گياهان خود را بر اساس تجهيزات مورد نياز براي كشت گروه بندي كرده و سپس هر گروه را با هم كشت كنيد .
زماني كه شما درختان را براي باغ خود انتخاب مي كنيد بايد به موارد زير توجه كنيد :
١- اندازه كل باغ
٢- اندازه خانه
٣ - اندازه درختان ديگر طرح فضای سبز
ااگر خانه شما بيش از حد بزرگ است براي متناسب كردن ، مي توانيد در طرح فضای سبز از درخت خيلي بزرگ استفاده كنيد كه آشكارا اندازه خانه را كمتر جلوه مي دهد و يا اين كه شما داراي كلبه زيبايي هستيد و مي خواهيد جذابيت آن را بيشتر كنيد ، مي توانيد از چند درخت كوچك استفاده كنيد . مراقب باشد كه از درختان نازك و باريك استفاده نكنيد زيرا كه كلبه شما كوچكتر به نظر ميرسد. اگر درختان را به ترتيب بكاريد از شلوغي درختان جلوگيري شده و طرح شما داراي احساس آرام و لطيفي خواهد بود . اگر شما ناحيه اي جنگلي داريد ، به جاي اين كه يك درخت را براي نقاط تأكيد بكاريد ، درختاني كه داراي تنه ستوني شكل و تاج بزرگ ميباشند را براي نقاط تأكيدي انتخاب مي كنيد كه مجموعه اين درختان يك فرم ساده طبيعي براي شما ايجاد مي كند .اگر در اين حالت شما درختان ديگري مابين آنها بكاريد نقاط تأكيدي شما نامناسب خواهد شد. بنابراين بهتر است محيطهاي خالي را با درختچه پر كنيد در ضمن كشت سرتاسري درخت در باغ زماني موفقيت آميز است كه نياز به سايه داشته باشيد و صرفا بخواهيد از سايه درخت استفاده كنيد
نویسنده مطلب : مهندس روح الله تحققی














.jpg)






















